|
شاعر كودكان |
|
احسان يارشاطر |
|
«ايران نامه» سال ششم، شماره بهار ۱۳۶۸
اگر كودكان و نوآموزان مي خواستند از بهترين شاعري كه مي شناسند، مجسمه اي بريزند، از شاعري كه عمري را وقف خدمت به تربيت آنها كرده، آن شاعر، فرخزاد يا شاملو يا نيما نبود، سعدي يا پروين يا ايرج يا بهار هم نبود. آن شاعر يميني شريف بود و هست |
يميني نزديك نيم قرن است براي كودكان شعر مي گويد،شعرهاي مناسب،شعرهاي سنجيده ،شعرهاي درخور فهم كودكان وسنهاي مختلف آنها،شعرهايي كه هم كودكان راخوش مي كند ،هم آموزنده است وهم درس زندگي ورفتار نيكو به آنها مي دهد |
شعر خوب براي كودكان گفتن تنهابه ساده گويي برنمي آيد. نكته هاي باريكتر هست كه رعايت آنها هم قريحه ی فكري مي خواهد و هم دانستن فن. كودكان وزن و تكرارهاي صوتي رادوست دارند.غالب اشعار اتل متل مانند معني منطقي روشني ندارند. وزن و بازيهاي صوتي است كه آنها را مطلوب بچه ها مي كند |
|
عالم كودكان عالم ديگري است . منطق بزرگها هنوز آن را مهار نكرده است و درآن آزاديهايي هست كه ما آنها را ازدست داده ايم. افراد نادري مي توانند به آن عالم برگردند و با كودكان دمساز شوند و به زبان خودشان براي آنها شعر بگويندوقصه بنويسند. يميني شريف سرآمدآنهاست .اشعاراو نونهالان را شاد وسيراب مي كندوبزرگسالان را با تاثيري كه در آنهاست به عالم كودكان باز مي گرداند. پدران ومادراني نيز كه به خوشي و شادي و تربيت فرزندان خود پايبندنداگر بخواهند از اين لحاظ شاعر قهرمان خود را برگزينند ، چه كسي را جز يميني شريف اختيار خواهند كرد |
اخيرا منتخبي از اشعار يميني كه براي كودكان سنين مختلف سروده است به نام «نيم قرن در باغ شعر كودكان » گزينه اي از اشعار عباس يميني شريف با تصاوير سياه قلم از طرف «انتشارات روش نو » منتشر شده، بهترين هديه اي است كه پدران ومادران مي توانند براي فرزندان خود تهيه كنند . بخصوص پدران ومادراني كه در خارج از ايران به سر مي برند و مي خواهند پيوند فرزندانشان با ايران و زبان فارسي بريده نشود |
در مقدمه شيرين و باصفا و آموزنده اي كه يميني براين مجموعه نوشته ، از خاندان خود و قصه هايي كه در كودكي مي شنيده ، از آنچه در مكتب دو دبستان تجريش مي آموخته ، از همسايگي فرخي يزدي در در بند شميران و تشويقي كه از وي ديده است ،از شروع شاعري خود، از تحصيل در دانشسراي مقدماتي تهران و بعد دانشسراي عالي وسپس شروع به تدريس و بعد عزيمت به امريكاو مطالعه آموزش و پرورش كودكان در دانشكدة تربيت معلم دانشگاه كلمبيا و از شروع طبع اشعارش در مجلات و بعد در كتابهاي درسي وغيره ياد مي كند . دراين ضمن پردة رنگين و روشني از تاريخ شعركودكان در نيم قرن اخير ترسيم مي نمايد واز كساني كه او را دركارش ياري كرده اند نام مي برد |
يميني شريف به حقيقت عمر خود را با ثباتي درخور ستايش وبدون هيچ انحرافي وقف فرزندان ايران كرده است. مدير و موسس چندين مجله مخصوص كودكان ونوجوانان بوده است. گذشته از سرودن اشعار براي كودكان ، به ترجمه كتاب براي كودكان و تاليف داستان ونمايشنامه براي كودكان و نوآموزان پرداخته است و «شوراي كتاب كودك » را در برنامه هاي بسيار سودمندشان مدد كرده است. فهرست آثاراو به ۲۷ جلد بالغ مي شود.گذشته از آنچه خود نوشته وسروده،عدة زيادي از نقاشان هنرمند را از مميز ودولو و كلانتري و غيرآنها به همكاري خود خوانده وبه خدمت اطفال گماشته است |
در آخر مقدمة خود به نقص مهمي در برنامه هاي دانشگاهي ايران اشاره مي كند وآن تدريس نكردن ادبيات كودكان وتاريخ واصول آن است. اگر روزي چنين درسي داير شود، قدر يميني شريف و كسان ديگري كه به تربيت نوباوگان ودانش آموزان خدمت كرده اند، ازجبار باغچه بان و ابراهيم بني احمد و توران ميرهادي و ليلي آهي(ايمن) و كيانوش وپروين دولت آبادي وچندين تن از شاعران ونويسندگان ديگر مثل شاملو و آزاد وفرجام كه آثارشان براي بچه توسط «كانون پرورش فكري كودكان ونوجوانان » با تصاوير مناسب منتشر شده وبرخي شاعران كه يميني شريف از آنها درمقدمة خود يادكرده است ، ولي من با آثارشان آشنا نيستم بيشتر و بهتر آشكار خواهد شد |
|
با خواندن اشعار شيرين ومدرج يميني به سالهاي دبستان برگشتم و افسوس خوردم كه در زمان ما دانش آموزان ازنعمت چنين شعرهايي محروم بودند. «به نام خداوند جان وخرد» بود ناصرخان و منصور خان ، و « هركه آمد عمارتي نو ساخت » و كتابي بانام ساده وكودك پسند « فوائد الادب |
